Kaş’ta 3 gün: Kekova, Myra, Ksanthos ve Patara

Kaş, Likya kıyısının tam ortasında, dağın denize indiği dar bir kıyı şeridine yerleşmiş küçük bir kasaba. Güne limandan başlayın: balıkçı tekneleri, dalış tekneleri ve kıyıdaki kahveler sabahın sakin ritmini verir. Liman arkasındaki yokuşlu sokaklarda, antik Likya kenti Antiphellos’un en tanınan izi olan Aslanlı Mezar’a çıkılır. Mezar, kasabanın gündelik hayatının ortasında durur; evlerin, dükkânların ve merdivenlerin arasında iki bin yılı aşkın bir geçmişle karşılaşmak Kaş’ın en çarpıcı yanlarından biridir. Sabah serinliğinde yürümek, sokakları kalabalıklaşmadan görmenizi sağlar.

Kasabanın batı ucundaki antik tiyatro, Antiphellos’tan günümüze kalan en büyük yapılardan biridir. Basamaklara oturduğunuzda karşınızda açık deniz ve kıyıya yakın adalar uzanır; tiyatronun denize bakan konumu, antik kentin kıyıyla ne kadar iç içe yaşadığını gösterir. Burası aynı zamanda Kaş’ta gün batımını izlemek için sevilen bir noktadır; sabah ise sessizdir ve tiyatronun taş işçiliğini yakından incelemek için uygun bir zamandır. Tiyatrodan kıyı yolu boyunca yürüyerek merkeze geri dönebilirsiniz.

Öğleden sonrayı denize ayırın. Kaş ile Kalkan arasındaki kıyıda yer alan Kaputaş, GoTürkiye’nin bu rotada andığı plajlardan biridir; günün sıcak saatlerini burada denizde geçirebilirsiniz. Dalış meraklıysanız GoTürkiye Kaş’ı ılık akıntıları, berrak suyu ve koruma altındaki deniz alanlarıyla dalışa uygun bir yer olarak anar; kasabada dalış seçeneklerini yerinde araştırabilirsiniz. İşletme seçimini, deneyim düzeyinize göre kendiniz yapın; günün sonunda merkeze dönüp akşama hazırlanın.

Akşamüstü kasabaya dönün ve gün batımını kıyıdan izleyin. Kaş’ın akşamları liman çevresindeki sokaklarda geçer: masalar kaldırımlara taşar, balıkçılar ve meyhaneler yan yana dizilir. Yeme-içme bölümündeki yöresel tatlara bakarak akşam yemeğini seçin; Antalya piyazı ya da kabak tatlısı gibi bölgenin tescilli lezzetlerini sormak iyi bir başlangıç. İlk günün sonunda kasabanın küçük ölçeği iyice anlaşılır: her yere yürüyerek ulaşılan, akşamları canlanan bir kıyı kasabası.

İkinci gün doğuya gidiyoruz. Kaş’tan karayoluyla Üçağız’a geçin; Kekova tekneleri buradan kalkar. Teknenin yavaşça kıyıya yaklaştığı yerlerde, deniz yüzeyinin hemen altında antik duvarlar, merdivenler ve yapı temelleri görünür; depremlerle sulara gömülmüş bir yerleşimin izleri tekneden izlenir. GoTürkiye’ye göre bu alanda yüzmek yasaktır; kalıntılar korunan bir alanda olduğu için yalnız tekneden seyredilir. Kekova çevresi, bölgedeki dalış noktalarıyla da anılır. Sabah saatleri hem denizin sakin hem de ışığın berrak olduğu zamandır.

Kekova’dan sonra Kaleköy’e geçin; Simena ören yeri bu küçük kıyı köyündedir ve muze.gov.tr’de kayıtlıdır. Köyün dar yollarında yürüyüp yukarıdan Kekova koyunun görünümüne bakmak, sabahın tekne yolculuğunu tamamlar. Ören yerinin tarihçesi için resmî kaynakta güvenilir bir metin bulunmadığından burada anlatılmıyor; saatleri ve adresi aşağıda. Öğle için Demre’ye geçmeden önce köyde kısa bir mola verebilirsiniz.

Demre’de öğle yemeğinden sonra Myra’ya geçin. Bir dönem Likya’nın başkentlerinden olan kent, adını Myros Çayı’ndan alır ve Likya Birliği’nde üç oy hakkına sahip altı önemli kentten biridir. Ziyaretin en çarpıcı görüntüsü yamaçtaki kaya mezarlarıdır; mezarların altına kurulu Roma dönemi tiyatrosu ve nehir nekropolündeki kabartmalar da görülmeye değer. Kentin altın çağı II. Theodosius dönemidir (408–450); bugün kaya mezarlarıyla tiyatro arasındaki kısa yürüyüş, Likya mimarisini anlamak için yeterli bir başlangıç sunar.

Demre merkezdeki kilise, Noel Baba olarak da bilinen Myralı Aziz Nikolaos’un mezarı üzerine yapılmıştır. Aziz Patara’da doğmuş, Myra’da piskoposluk yapmıştır. 1087’de Barili tüccarlar mezarı açıp kalıntıların bir kısmını götürdü; kalıntılar bugün Bari’deki San Nicola Kilisesi’nde, bir kısmı ise Antalya Müzesi’nde sergileniyor. İçeride, Aziz’e atfedilen mucizeleri anlatan duvar resimlerini ve balık pulu ile akantus yaprağıyla bezeli bir Roma lahdini görebilirsiniz. Serin ve loş iç mekân, öğleden sonra sıcağında güzel bir moladır.

Günü kıyıdaki Çayağzı’nda, Andriake’de kapatın. Araştırmalar Andriake’nin ayrı bir kent değil, Myra’nın liman mahallesi olduğunu ortaya koydu; Phaselis ve Patara’dan sonra bölgenin üçüncü önemli limanıydı. Büyük tahıl ambarı Granarium, bugün Likya Uygarlıkları Müzesi olarak kullanılıyor ve bölgenin buluntularını bir araya getiriyor. Çevrede agora, sarnıç, surlar ve Bizans kiliseleri, ayrıca imparator giysilerindeki mor boyanın elde edildiği Murex atölyeleri ile Likya’da Yahudi varlığının ilk somut kanıtı sayılan 5. yüzyıl sinagogu yer alır.

Üçüncü gün batıya gidiyoruz. Ksanthos, yakınındaki Letoon ile birlikte UNESCO Dünya Mirası Listesi’ndedir. Kent, Likya anıt mezarlarının en yoğun görüldüğü yerdir: dört metre yüksekliğindeki Yazıtlı Anıt Mezar, bilinen en uzun Likya yazıtını taşır. Roma dönemi tiyatrosu, güneydeki Vespasianus Takı ve MÖ 5. yüzyıl surları dolaşılacak başlıca noktalardır. Nereidler Anıtı, Harpiler Anıtı ve Aslanlı Mezar gibi eserler 1800’lerin başından sonra götürüldü, Harpiler Anıtı’nın bir kısmı İngiltere’dedir; yerinde kalan anıtlar yine de kentin görkemini anlatmaya yeter.

Ksanthos’tan kısa bir yolculukla Patara’ya varılır. Likya Birliği’nin başkenti olan kentin adı, MÖ 13. yüzyıl Hitit metinlerinde “Patar” olarak geçer. Aziz Nikolaos burada doğdu; Aziz Pavlus’un buradan Roma’ya gemiyle gittiği bilinir. Girişte MS 100’de bölge valisince yaptırılan zafer takı karşılar. Tiyatro, 147 depreminden sonra yeniden yapılmıştır; hemen yanındaki Bouleuterion, yani meclis binası, kentin siyasi önemini hatırlatır. Hadrianus ve Sabina adına yapılan büyük tahıl ambarı da gezilecek yapılar arasındadır.

Öğleden sonrayı Patara’nın uzun kumsalına ayırın. Kumulların ardında uzanan 18 kilometrelik kıyı, Caretta caretta deniz kaplumbağalarının nadir yuvalama alanlarından biridir; GoTürkiye’ye göre mayıs–eylül arası yuvalama ve yumurtadan çıkış dönemidir. Bu yüzden kumsal, kalabalık tatil kıyılarından farklı olarak doğal görünümünü korur. Denize girip kumda yürüdükten sonra, gün batımına doğru Kalkan’a geçebilirsiniz. Kumsalda yuvalama dönemi uyarı işaretlerine ve görevlilerin yönlendirmelerine dikkat edin.

Programı Kalkan’da bitirin. Kalkan, GoTürkiye’nin bu kıyıda andığı duraklardan biri ve Kaş’a göre daha küçük bir kasaba. Limandan yukarı doğru dar sokaklarda yürüyün, gün batımında körfeze bakın. Akşam yemeği için yeme-içme bölümündeki yöresel tatlara göz atın. Kaş’ta konaklıyorsanız dönüş yolu kıyıyı izler; Kalkan’da kalıyorsanız ertesi gün Patara ve Ksanthos zaten kapınızdadır.